Nylonstrømpernes historie
Voor nylon was er zijde
Tot in de jaren dertig waren kousen gemaakt van zijde, katoen of wol. Zijde was het mooist en meteen ook het probleem: duur, kwetsbaar en volledig afhankelijk van import. Een ladder betekende een aanzienlijke schadepost.
In de laboratoria van DuPont werkte een team onder leiding van scheikundige Wallace Carothers aan synthetische vezels. Halverwege de jaren dertig leverde dat een polyamide op dat sterk, elastisch en glanzend was. Het werd nylon genoemd.
15 mei 1940
Nylonkousen werden op 15 mei 1940 voor het eerst op grote schaal aan het publiek verkocht in de Verenigde Staten, een dag die de geschiedenis inging als N-Day. De vraag was enorm en de voorraden waren binnen enkele dagen uitverkocht.
De aantrekkingskracht was gemakkelijk te verklaren. Nylon was sterker dan zijde, behield beter zijn vorm en was goedkoper. Voor het eerst was een verfijnde kous geen luxeartikel voor een kleine groep.
De oorlog onderbreekt alles
Kort daarna kwam de productie stil te liggen. Nylon bleek uitstekend geschikt voor parachutes, touwen en tentdoek, en de productie werd omgeschakeld naar militair gebruik.
Kousen verdwenen uit de winkels en er ontstond een levendige zwarte markt. Uit die periode stamt ook het bekende beeld van vrouwen die een naadlijn op hun kuit tekenden om de indruk van kousen te wekken.
De nylonrellen
Toen de productie na de oorlog weer op gang kwam, was de vraag niet bij te benen. In 1945 en 1946 ontstonden in verschillende Amerikaanse steden enorme rijen voor winkels die een partij nylons hadden. Er zijn berichten over duizenden mensen voor één winkel. De pers doopte dit de nylonrellen.
Weinig kledingstukken hebben ooit zo'n directe publieke opwinding veroorzaakt.
Van naad naar naadloos
De kousen uit die jaren waren Fully Fashioned: vlak gebreid en met een naad aan de achterkant dichtgenaaid. De naad was geen stijlkeuze, maar een constructie-eigenschap.
In de jaren vijftig deed de rondbreimachine haar intrede. Die maakte een naadloze kous in één beweging, sneller en goedkoper. Binnen een decennium verdween de naad grotendeels uit het straatbeeld, precies op het moment dat de techniek haar overbodig maakte.
De panty verandert het spel
De echte omslag kwam in de jaren zestig. Rokken werden korter en een kous met jarretelgordel werd daardoor onpraktisch: de bovenrand kwam simpelweg in beeld. De panty, een kous en een broekje in één, loste dat op.
Een tweede uitvinding hielp mee. In 1958 ontwikkelde DuPont een elastische vezel die onder de naam Lycra bekend werd. Daarmee konden kousen en panty's meerekken met het been, waardoor ze aanzienlijk vergevingsgezinder werden bij het passen.
En nu?
De panty werd het dagelijkse product, de klassieke kous werd een keuze. Dat is precies wat haar interessant houdt: wie vandaag Fully Fashioned-kousen draagt, doet dat niet omdat het moet, maar omdat er bewust voor die uitstraling wordt gekozen.
De machines die deze kousen maken, stammen nog altijd uit die eerste decennia. Er worden geen nieuwe meer gebouwd.
